آشنایی با کلاچ، اجزا و انواع آن

آشنایی با کلاچ، اجزا و انواع آن، شاید یکی از بزرگترین مشکلات رانندگی در رانندگان بی‌تجربه و هنرآموزان آموزشگاه‌های رانندگی، استفاده درست و به‌موقع از کلاچ یکی از بزرگترین مشکلات هنرآموزان و رانندگان بی تجربه حین رانندگی است. اما نباید اهمیت و ضرورت حضور کلاچ در خودروهای گیربکس دستی را نادیده گرفت. در این مقاله قصد داریم شما را با انواع کلاچ و اجزای آن آشنا کنیم. با ما همراه باشید.

انواع کلاچ

 همانطور که می دانید، کلاچ وسیله ای است که به کمک آن راننده هر زمان که بخواهد می‌تواند اتصال موتور را از جعبه‌دنده جدا کند. کلاچ ها دارای انواع مختلفی هستند که می توان آنها را به 4 دسته کلی تقسیم بندی کرد.

 

  • بدون لغزش
  • یک‌طرفه
  • هیدرولیکی
  • اصطکاکی

از بین موارد فوق، صرفا دو مورد اصطکاکی و هیدرولیکی در خودروهای امروزی استفاده می‌شود. در کلاچ هیدرولیکی، نیرو از یک صفحه به سیال و مجدد از سیال به صفحه متحرک دیگر انتقال پیدا می‌کند. در کلاچ های اصطکاکی، اساس کار همان‌طور که از نام آن نیز مشخص است بر مبنای ضریب اصطکاک بسیار بالای بین دو صفحه بوده و درگیری بین صفحات باعث انتقال نیرو از یک صفحه به صفحه دیگر می‌شود.

دسته‌بندی دیگری نیز برای کلاچ‌ها وجود دارد که آن‌ها را به سه دسته اهرمی، روغنی و سیمی تقسیم می‌کند. کلاچ‌های سیمی به‌دلیل سادگی و ارزان‌قیمت بودن کماکان یکی از پرکاربردترین کلاچ‌ها در خودروها و به‌خصوص در خودروهای داخلی هستند.

انواع کلاچ اصطکاکی

کلاچ اصطکاکی خود به 4 دسته تقسیم می‌شود:

  • کلاچ مخروطی
  • کلاچ تک‌صفحه‌ای
  • کلاچ چندصفحه‌ای
  • کلاچ نیمه‌گریز از مرکز
  • کلاچ گریز از مرکز

مهم‌ترین اجزای کلاچ اصطکاکی شامل فلایویل، صفحه فشاری، رینگ تکیه‌گاه، دوشاخه کلاچ، سیم کلاچ، لنت‌ و … است. از آنجایی که سیم کلاچ یکی از مهم ترین بخش های یک کلاچ اصطکاکی است، در ادامه به معرفی این بخش پرداخته شده است.

سیم‌کلاچ

تنها بخشی از سیستم کلاچ که در ارتباط مستقیم با راننده قرار دارد، پدال کلاچ است. اما ارتباط بین پدال با سایر اجزا از طریق سیم کلاچ انجام می شود. نیروی اعمالی از پای راننده توسط سیم کلاچ به کیت کلاچ منتقل می‌شود. زمانی‌که راننده پای خود را برروی پدال کلاچ قرار داده و فشار می‌دهد، دیسک کلاچ آزاد شده و خودرو در حالت خلاص قرار می‌گیرد؛ درواقع توان تولید موتور در این لحظه دیگر به جعبه‌دنده منتقل نشده و راننده فرصت کافی برای تعویض دنده را دارد.

سیم کلاچ عملکردی همانند سیم ترمز دوچرخه دارد و همانند آن نیز در داخل یک پوشش پلاستیکی قرار گرفته است که با فشردن پا بر روی پدال کلاچ، همانند ترمز دوچرخه، فشار وارده اهرم متصل به صفحه کلاچ را حرکت داده و در نتیجه دنده‌ها آزاد می‌شوند.